Nöbetçi Eczaneler
Yaz ayları ile birlikte Erzincan’ın yüksek rakımlı yaylalarında geleneksel yöntemlerle üretilmeye başlanan tulum peyniri, yüzlerce yıllık lezzet mirasını sofralara taşımaya hazırlanıyor.
AB coğrafi işaret tesciliyle uluslararası koruma altına alınan Erzincan tulum peyniri, geleneksel üretim yöntemi, eşsiz yayla aroması ve köklü geçmişiyle dünya sofralarındaki yerini güçlendiriyor.
Erzincan’ın yüksek rakımlı yaylalarında yüzlerce yıllık bir geleneğin ürünü olarak ortaya çıkan Erzincan tulum peyniri, Avrupa Birliği (AB) coğrafi işaret tesciliyle kalitesini uluslararası arenada da kanıtlamaya devam ediyor. Yıllık yaklaşık 5 bin ton üretim kapasitesiyle bölge ekonomisinin temel direklerinden biri olan bu yöresel değer, hiçbir endüstriyel katkı maddesi kullanılmadan tamamen doğal yöntemlerle üretiliyor.
YAYLALARDAN GELEN ZENGİN AROMA
Özellikle Tercan, Kemah, Refahiye ve Çayırlı ilçelerine bağlı 2.500 metre rakımlı yaylalar, peynirin eşsiz aromasının ana kaynağını oluşturuyor. Bölgenin kekik ve keven gibi endemik bitki türlerini barındıran zengin florasıyla beslenen akkaraman koyunu ve kıl keçilerinin sütü, bu üretimin temel maddesidir. Üretim sürecinde doğallıktan taviz verilmeden, hayvanların sabah ve akşam serinliğinde sağılmasıyla elde edilen süt hızla işlenmeye alınıyor.
GELENEKSEL ÜRETİM VE KEMAH TUZUNUN FARKI
Sağım sonrası uygun sıcaklıkta kaynatılıp dinlendirilen süt, doğal şirden mayası ile pıhtılaştırılıyor. Elde edilen peynir pıhtısı (teleme), temiz bez torbalarda süzülerek fazla suyundan arındırılıyor. Bu aşamada Erzincan tulum peynirini diğerlerinden ayıran en önemli unsurlardan biri olan bölgeye özgü doğal Kemah tuzu devreye giriyor. Doğal bir kaynak tuzu olan Kemah tuzu, peynirin organik yapısını bozmadan koruyuculuğunu artırıyor. Tuzlama işleminin ardından küçültülen peynir parçaları, geleneksel olarak keçi veya koyun derisinden hazırlanan tulumlara veya hava almayacak şekilde tasarlanmış özel bidonlara sıkıca basılıyor.
“MAĞARALARIN UYUYAN GÜZELİ” VE DOĞAL ÜRETİM SÜRECİ
Basım işlemi tamamlanan peynirlerin karakteristik tadını alabilmesi için iklimlendirme süreci başlıyor. Peynirler, sıcaklık ve nem oranının yıl boyu sabit kaldığı serin mağaralarda veya bu şartları sağlayan özel depolarda en az 6 ay boyunca olgunlaşmaya bırakılıyor. “Mağaraların uyuyan güzeli” olarak da adlandırılan bu doğal olgunlaştırma süreci, peynire kendine özgü keskin aromasını, sıkı dokusunu ve zengin lezzetini kazandırarak Anadolu’nun köklü peynircilik mirasını yaşatıyor.
EKONOMİK KATKI VE GURBETÇİ HAREKETLİLİĞİ
Yaz sezonunun sona ermesi ve peynirlerin olgunlaşma sürecini tamamlamasıyla birlikte yerel pazarlarda hareketlilik başlıyor. Özellikle yaz tatillerini memleketlerinde geçiren gurbetçiler, tatil dönüşlerinde Erzincan tulum peynirini kışlık tüketim amacıyla İstanbul, Ankara, İzmir gibi batı illerine ve Avrupa ülkelerine taşıyor. Kışlık erzak olarak tonlarca peynirin il dışına çıkması, yerel ticareti büyük ölçüde canlandırıyor.
Güncel olarak raflarda kilogram fiyatı 600 ile 650 TL arasında değişen tulum peyniri, kentin ekonomisine ciddi bir girdi sağlamayı sürdürüyor. Ürünün sahip olduğu AB tescili, hem yurt içi ve yurt dışı tüketicilerine tam bir kalite güvencesi sunuyor hem de ilerleyen yıllarda ihracat kapasitesini artıracak güçlü bir zemin hazırlıyor.
SLOW FOOD “ARK OF TASTE” İLE KÜLTÜREL MİRAS GÜVENCEDE
Erzincan tulum peyniri, gastronomi dünyasındaki prestijini önemli bir uluslararası listeye girerek pekiştirdi. Kuzeydoğu Anadolu Kalkınma Ajansı’nın (KUDAKA) yürüttüğü çalışmalar neticesinde, kentin simge lezzeti; dünya genelinde kaybolma riski altındaki geleneksel ürünleri korumayı amaçlayan uluslararası “Slow Food Ark of Taste” (Lezzet Gemisi) platformuna dahil edildi. Bu adım, bölgedeki küçük ölçekli üreticilerin desteklenmesi ve sürdürülebilir yerel tarım mirasının korunması açısından tarihi bir eşik olarak değerlendiriliyor.
ÇANKAYA KÖŞKÜ’NDE DİPLOMATİK SUNUM
Yöresel bir lezzet olmanın ötesine geçen tescilli marka, diplomatik platformlarda da kentin gururu oldu. Ankara’da gerçekleştirilen 36. NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi kapsamında, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın eşi Emine Erdoğan’ın ev sahipliğinde Çankaya Köşkü’nde düzenlenen özel programa katılan dünya liderlerinin eşlerine Erzincan tulum peyniri ikram edildi. Zirvede büyük beğeni toplayan bu özel ikram, Erzincan’ın köklü gastronomi kültürünün en üst düzey uluslararası vitrinde temsil edilmesini sağladı.
