Nöbetçi Eczaneler
Türkiye Çevre Ajansı (TÜÇA) tarafından yürütülen Depozitosu Olan Ambalajlar (DOA) Sistemi, 81 ilde vatandaşların yoğun ilgisiyle büyümeye devam ederken, sistemin sürdürülebilirliği için kritik adımlar atılıyor. Piyasadaki ambalajların yüzde 65’inin tüketildiği otel, restoran ve kafeler için kayıt süresi daralırken, iade makinelerinde yaşanan suistimallere karşı da yeni önlemler devreye alınıyor.
VATANDAŞTAN YOĞUN İLGİ: 10 GÜNDE 18 MİLYON AMBALAJ
Sıfır Atık Hareketi kapsamında hayata geçirilen ve iade edilen alüminyum, pet ve cam ambalaj başına vatandaşlara 1 TL ödenen DOA Sistemi, kısa sürede büyük bir halk hareketine dönüştü. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum’un ilk 5 günde 7,6 milyon ambalaj iade edildiğini açıklamasının ardından, sistemin ilk 10 gününde toplanan ambalaj sayısı 18 milyona ulaştı. Sisteme kayıtlı kullanıcı sayısı ise hızla 1,3 milyon barajını aştı.
SUİSTİMALLERE KARŞI “MOBİL UYGULAMA VE QR KOD” FİLTRESİ
Sisteme gösterilen yoğun ilgi, bazı suistimalleri ve iade makinelerinin adeta “rehin alınması” gibi problemleri de beraberinde getirdi. Yaşanan aksaklıkların önüne geçmek amacıyla sistemde hızlıca yeni düzenlemeler devreye sokuluyor.
Haber7.com adresinden yer alan bilgilere göre; gün içinde kişi başı 200 şişe atma sınırı bulunan sistemde, suiistimalleri engellemek adına T.C. Kimlik Numarası ile makineden giriş yapma dönemi askıya alınıyor. Yeni dönemde işlemler sadece mobil uygulama üzerinden üretilecek QR (karekod) ile gerçekleştirilebilecek. Bu sayede hem dijital güvenlik artırılacak hem de makinelerin önündeki yığılmaların önüne geçilecek.
İŞLETMELER İÇİN SON TARİH: EKİM AYI SONU
Sistemin en büyük sacayaklarından birini oluşturan otel, restoran ve kafe (HORECA) işletmeleri için de geri sayım başladı. Türkiye’deki DOA logolu içeceklerin yaklaşık yüzde 65’inin tüketildiği bu işletmelerin, ekim ayı sonuna kadar Depozito Bilgi Yönetim Sistemi (DBYS) üzerinden kayıtlarını tamamlaması ve çalışacakları yetkilendirilmiş saha operatörlerini seçmesi gerekiyor.
Kayıt işlemlerini tamamlayan işletmelerden toplanan ambalajlar düzenli olarak geri dönüşüme kazandırılacak ve işletmelere ambalaj başına 20 kuruş teşvik bedeli ödenecek. Yükümlülüklerini belirtilen tarihe kadar yerine getirmeyen işletmelere ise ilgili mevzuat kapsamında idari yaptırımlar uygulanacak.
TÜÇA BAŞKANI ÖZTÜRK: “BU DÖNÜŞÜMÜ BİRLİKTE BÜYÜTECEĞİZ”
Ulusal entegrasyon sürecinde işletmelerin üstlendiği kritik role dikkat çeken TÜÇA Başkanı Nurullah Öztürk, yaptığı açıklamada şunları vurguladı:
“Vatandaşlarımızın ilk günden itibaren gösterdiği ilgi, bu dönüşüme duyulan güveni ortaya koydu. Şimdi aynı kararlılığı otel, restoran ve kafe işletmelerimizden de bekliyoruz. Vatandaşlarımızın güçlü desteği, işletmelerimizin sahiplenmesi ve tüm paydaşlarımızın iş birliğiyle bu dönüşümü hep birlikte büyütecek; Türkiye’nin döngüsel ekonomi yolculuğunu daha ileri bir seviyeye taşıyacağız.”
HEDEF: YILDA 25 MİLYAR AMBALAJ VE 30 MİLYAR TL KATKI
DOA Sistemi ile Türkiye genelinde her yıl piyasaya sürülen yaklaşık 25 milyar içecek ambalajının ekonomiye geri kazandırılması hedefleniyor. Sistemin tam anlamıyla oturmasıyla birlikte ülke ekonomisine yıllık 30 milyar TL katkı sağlanması öngörülüyor. İlk aşamada yüzde 50 olarak hedeflenen geri kazanım oranının, sistemin olgunlaşmasıyla yüzde 80’e çıkarılması amaçlanıyor.
İADE NOKTALARI MAHALLELERE YAYILIYOR: BAKKAL VE BÜFELER DE SÜRECE DAHİL OLUYOR
Sistemin kapsayıcılığını artırmak ve vatandaşların iade noktalarına erişimini kolaylaştırmak adına çalışmalar hız kesmeden sürüyor. DOA Sistemi’nin yeni hedefi; 2026 yılı sonuna kadar mahalle bakkallarını ve büfeleri de sürece dahil etmek. Böylece depozito iade noktaları ülke genelinde en kılcal damarlara kadar yayılarak sıfır atık bilinci kalıcı hale getirilecek.